Prof. Shankar Sastry (UC Berkeley) spreekt op 2 april in Drachten over vertrouwen in machines die zelfstandig beslissen
Dit weekend raakte het Pentagon in conflict met AI-bedrijf Anthropic, dat weigerde zijn systemen in te zetten voor autonome wapens. Het debat raakt de kern van wat Shankar Sastry – keynotespreker op NCAS’26 in Drachten – zijn hele carrière bezighoudt: hoe bouw je vertrouwen in systemen die zelfstandig beslissen? Dat vraagstuk speelt niet alleen in Washington, maar ook in de Nederlandse fabriek en het ziekenhuis.
De grondlegger van autonome systemen komt naar Nederland voor debat over veiligheid en vertrouwen
Autonome systemen vinden hun weg naar fabrieken, ziekenhuizen en distributiecentra. Een van de wetenschappers die het fundament daaronder legde, komt op 2 april naar Nederland: Prof. dr. S. Shankar Sastry van UC Berkeley, wereldwijd erkend als een van de grondleggers van cyber-fysische systemen en autonome besluitvorming. Zijn centrale vraag: hoe organiseer je veiligheid en vertrouwen wanneer machines zelfstandig opereren in omgevingen waar fouten directe gevolgen hebben?
Waarom die vraag nu urgent is
Autonome systemen maken de stap van lab naar praktijk. Robots navigeren zelfstandig door magazijnen, medische systemen ondersteunen beslissingen in real time en installaties grijpen autonoom in bij afwijkingen. Wat ooit een belofte was, is operationele realiteit geworden – bij bedrijven als Picnic, Demcon en het UMCG.
Die versnelling brengt een vraagstuk mee dat Sastry’s hele carrière heeft bepaald: hoe bouw je vertrouwen in systemen die je niet elke stap kunt controleren? Explainability – begrijpen waarom een autonoom systeem een beslissing neemt – wordt daarin steeds bepalender, zowel voor toezichthouders als voor de bedrijven die verantwoordelijkheid dragen voor de uitkomsten.
De productiviteitsdruk achter de versnelling
De urgentie heeft ook een economische dimensie. Analyses zoals het Rapport Wennink laten zien dat Nederland toekomstige groei vrijwel volledig uit hogere arbeidsproductiviteit moet halen – extra arbeidsinzet biedt nauwelijks nog ruimte. Autonome systemen zijn daarmee geen optie maar een structureel antwoord.
“Autonome systemen worden een sleuteltechnologie voor productiviteitsgroei, concurrentievermogen en maatschappelijke uitdagingen”, zegt Hans Praat van de NOM, mede-organisator van het congres. “De stap van lab naar praktijk vereist niet alleen technologie, maar ook vertrouwen en heldere kaders.”
De hele keten op één podium
Naast Sastry spreken onder anderen Carlo Ruiz (NVIDIA), Frederik Nieuwenhuys (CEO Picnic), Stephanie Klein Nagelvoort (UMCG) en Matthieu Gallas (Airbus). Het congres brengt bewust de hele keten samen: van AI-bouwstenen en systeemintegratoren tot eindgebruikers in zorg, logistiek en defensie.
Het congres vindt plaats in Drachten, hart van het Noord-Nederlandse hightech ecosysteem, waar spelers als Demcon, de RUG en EDIH Noord-Nederland fundamenteel onderzoek en industriële toepassing al jaren aan elkaar verbinden.
Meer informatie en registratie: ncas.nl
Datum: donderdag 2 april 2026
Locatie: Schouwburg De Lawei, Laweiplein 1, 9203 KL Drachten
Dit artikel is een ingezonden bericht en valt buiten de verantwoordelijkheid van de redactie.