Wise: AFM zet stap tegen verborgen wisselkosten, nu is de praktijk aan zet

Internationale betalingen moeten volgens de G20 tegen eind 2027 sneller, goedkoper, toegankelijker en transparanter zijn. Europa heeft de afgelopen jaren stappen gezet met regels voor prijstransparantie, maar volgens een nieuw G20+-rapport van Wise blijven de kosten voor klanten in de praktijk nog vaak onduidelijk. In Nederland heeft de Autoriteit Financiële Markten (AFM) verduidelijkt dat ook een opslag op de wisselkoers tot de valutawisselkosten behoort en vooraf zichtbaar moet zijn in het betaalproces. De vraag is nu wat klanten daarvan gaan merken.

“Dat de AFM zich hierover uitspreekt, is een belangrijke stap”, zegt Magali Van Bulck, Head of Public Affairs EMEA bij Wise. “Het laat zien dat een nationale toezichthouder niet hoeft te wachten op nieuwe Europese regels om duidelijk te maken hoe aanbieders met verborgen wisselkoerskosten moeten omgaan. Maar die verduidelijking verandert op zichzelf nog niets voor de klant. Aanbieders moeten de volledige kosten ook daadwerkelijk vooraf tonen, op een manier die mensen begrijpen en kunnen vergelijken.”

Een betaling zonder zichtbare kosten is niet altijd gratis

Wie internationaal betaalt, bijvoorbeeld tijdens een vakantie in Turkije of Vietnam, ziet in een bankapp soms dat er geen extra transactiekosten zijn. Dat betekent niet automatisch dat de betaling gratis is. Een aanbieder kan ook een marge verwerken in de wisselkoers.

“Stel dat aanbieder A vijf euro transactiekosten rekent en geen extra marge op de wisselkoers zet, terwijl aanbieder B geen transactiekosten toont maar vijf euro verdient aan de wisselkoers”, zegt Van Bulck. “Als klanten alleen de transactiekosten zien, lijkt B goedkoper, terwijl beide betalingen evenveel kosten. Op deze manier wordt het vrijwel onmogelijk om aanbieders eerlijk te vergelijken en kan de aanbieder die zijn kosten duidelijk laat zien ten onrechte duurder lijken.”

Die onzichtbare marges kunnen bij elkaar flink oplopen. Tegen het einde van 2026 zullen Nederlandse consumenten naar schatting $1,1 miljard hebben betaald aan verborgen wisselkosten bij internationale betalingen.

Verborgen kosten blijven ook buiten beeld in het debat

Die beperkte zichtbaarheid maakt het probleem groter. Klanten die niet weten dat ze via de wisselkoers een marge betalen, zullen er minder snel vragen over stellen. Zo blijft ook de druk op aanbieders beperkt om te laten zien wat een betaling werkelijk kost.

Daarom is de verduidelijking van de AFM relevant. Europese regels schrijven al voor dat aanbieders valutawisselkosten tonen. De AFM heeft de Nederlandse betaalsector nu duidelijk gemaakt dat een opslag op de wisselkoers daar ook onder valt en vooraf in het betaalproces zichtbaar moet zijn. Aanbieders moeten dat vervolgens in hun betaalproces toepassen.

“Nederland kan hierin een voorbeeld zijn voor andere Europese landen”, zegt Van Bulck. “De AFM heeft duidelijk gemaakt wat zij van aanbieders verwacht. Nu moeten klanten het verschil ook gaan merken: zij moeten vóór een betaling de volledige kosten kunnen zien en aanbieders eerlijk kunnen vergelijken.”

Sneller betalen is niet hetzelfde als weten wat je betaalt

Ook de technische modernisering van de betaalmarkt verdient aandacht. Directe toegang tot betaalsystemen, instant payments en meer concurrentie kunnen internationale betalingen sneller en goedkoper maken. Maar ook een betaling die binnen enkele seconden aankomt, kan duurder zijn dan de klant denkt als een wisselkoersmarge buiten beeld blijft.

“Met 2027 in zicht moeten we de ambities van de G20 ook vanuit de klant beoordelen”, besluit Van Bulck. “Kan iemand vóór een betaling zien wat die in totaal kost, aanbieders eerlijk vergelijken en zelf een geïnformeerde keuze maken? Daarvoor zou je geen financieel expert hoeven zijn.”